Options
მხედრის გამოსახულება წინაქრისტიანული ქართული ხელოვნების ლითონის მცირე პლასტიკაში.
The Image of the Rider in a Small Plastic Metal of Pre-Christian Georgian Art
Date Issued
2017
Publisher
International Black Sea University
Abstract
სტატიაში განხილულია საქართველოს გვიანბრინჯაო-ადრერკინის ხანის სამაროვნებში აღმოჩენილი ბრინჯაოს მხედრის პლასტიკური ნიმუშები, რომელთა გავრცელებაც ძვ.წ. 2-1 ათასწლეულების მიჯნიდან იწყება. მათ შორისაა კავკასიაში უძველესი, ძვ.წ. 13- 12 საუკუნეების 1 ნახ-ით დათარიღებული ცხენოსნის რელიეფური ფიგურაც (თრელის აბზინდა). ქანდაკებისა და საკულტო საგნის შემამკობელი პლასტიკის გარდა, მხედრის ნიმუშებს მიეკუთვნება მგელზე გადამჯდარი მამაკაცის ძალზე ორიგინალური კომპოზიცია (ბორნიღელე) და საოქრომჭედლო ძეგლებზე გადმოცემული რქოსან ცხენზე ამხედრებული ფიგურები. მეცნიერები თვლიან, რომ კავკასიაში მიკვლეული ანთროპომორფული გამოსახულებების მსგავსად, მხედრის მხატვრული სახეც სიახლოვეს იჩენს ეგეოსურ სამყაროსთან და აღმოსავლეთ ხმელთაშუაზღვისპირეთის კულტურებთან. ამ მდიდარი მასალის იკონოგრაფიული და სტილური ნიშნების განზოგადების საფუძველზე შესაძლებელია დადგინდეს საქართველოში აღმოჩენილი ცხენოსნის
გამოსახულებათა ტიპოლოგია და წინაქრისტიანული რელიგიის საკრალურ სივრცეში მათი მოქმედების არეალი.
გამოსახულებათა ტიპოლოგია და წინაქრისტიანული რელიგიის საკრალურ სივრცეში მათი მოქმედების არეალი.
Distribution of the rider's imagery in the Caucasus Starting from the II-I millennium. They are primarily a burial monuments, which appears as a small sculpture as well as artistic elements of cult and ritual objects. The majority of scientists believe that the images of the rider's equipped with elements of the solar symbolic are warriorgods’ myths. It is noteworthy that the monuments found in the Caucasus in the artistic interpretation of the Rider reveal more closely to the Aegean World and the Eastern Mediterranean cultures.
These samples collected in the territory of our country resemble almost every variant of the iconography of the world in the modern world; these are the sculptures of the goddesses (Murgucha, Zaisi, Egrata, Makhvilauri) on horseback. Racha village in the vicinity of the Ghebi there was a bronze sculpture buckle of the goddess of the front of the horse-deer two-dimensional image.
Iconography of the male rider’s figures is more diverse. It is sometimes equipped with armor and sword (Trale's tomb), sometimes a high helmet hides (Tsageri treasure) and sometimes they hold the wand, which looks like a spear (Sulori treasure). Particularly numerous are the naked figures of jockeys, which have a sharply separated phallus (Brilli, Kldeeti, Stepantsminda, Akhalgori, Kanchaeti and others). In the single case,
the original composition was found where the man is sitting on the wolf (Borghegel's tomb). No less interesting is the face of the warrior on horseback riding on gem and gliptic monuments. On the basis of artistic generalization of this rich material it is possible to determine the typology of horses collected on the territory of Georgia and the area of their action in the sacred space of pre-Christian religion.
These samples collected in the territory of our country resemble almost every variant of the iconography of the world in the modern world; these are the sculptures of the goddesses (Murgucha, Zaisi, Egrata, Makhvilauri) on horseback. Racha village in the vicinity of the Ghebi there was a bronze sculpture buckle of the goddess of the front of the horse-deer two-dimensional image.
Iconography of the male rider’s figures is more diverse. It is sometimes equipped with armor and sword (Trale's tomb), sometimes a high helmet hides (Tsageri treasure) and sometimes they hold the wand, which looks like a spear (Sulori treasure). Particularly numerous are the naked figures of jockeys, which have a sharply separated phallus (Brilli, Kldeeti, Stepantsminda, Akhalgori, Kanchaeti and others). In the single case,
the original composition was found where the man is sitting on the wolf (Borghegel's tomb). No less interesting is the face of the warrior on horseback riding on gem and gliptic monuments. On the basis of artistic generalization of this rich material it is possible to determine the typology of horses collected on the territory of Georgia and the area of their action in the sacred space of pre-Christian religion.
Subjects
File(s)
No Thumbnail Available
Name
მხედრის გამოსახულება წინაქრისტიანული ქართული ხელოვნების ლითონის მცირე პლასტიკაში.pdf
Size
337.89 KB
Format
Adobe PDF
Checksum
(MD5):2d8664405fa8fe3856c309bbc58a020e