Boris KomakhidzeFatemi, SayedehnasimSayedehnasimFatemi2026-07-132026-07-132021-09-26https://openscience.ge/handle/1/8759This paper aims to understand the post-Communist religious transformations that determine the process of questioning and shifting religious identity among Yezidi women from Armenia and Georgia. We discuss gender and religiosity in relation to the internal and external social and political context as influenced by Soviet atheism. The status of women among Yezidis is constructed by traditional religious norms and societal structures, which are influenced by the ideological politics (Communism, post-Communism) of the state of residence. Our findings show that Yezidis, like other religious communities in post-Soviet Armenia and Georgia, are actively involved in the institutionalization of religious norms. The institutionalization of religion within transitive society seems to have the potential to lead to a decline in trust, resulting in the establishment of new institutions, the separation of personal attribution and religious normative practices, and serves as a catalyst for questioning and changing religious identity. In particular, the article aims to understand how post-Communist religious transformations have re/shaped the identity of Yezidi women from Georgia and Armenia, as well as how the internal and external social contexts impact this course of action. We argue that changing political ideologies (Communism, which granted rights to Yezidi women), the pluralization of religiosity, and the systematization of religious norms pushed Yezidi women to question their religious identity, which was permitted after the disintegration of the Soviet Union and circulates the social norms (caste system, religious restrictions, the status of women) of Yezidism. © 2022 Boris Komakhidze & Sayedehnasim Fatemi.წინამდებარე ნაშრომი მიზნად ისახავს პოსტკომუნისტური რელიგიური ტრანსფორმაციების გააზრებას და იმ ფაქტორების გამოკვეთას, რომლებიც განსაზღვრავს სომხეთსა და საქართველოში მცხოვრებ იეზიდ ქალთა რელიგიური იდენტობის გადახედვისა და ცვლილების პროცესს. კვლევა ეხება გენდერისა და რელიგიურობის საკითხების და მათ მიმართებას შიდა და გარე სოციალურ-პოლიტიკურ კონტექსტთან და საბჭოთა ათეიზმის დაუსრულებელი გავლენის გათვალისწინებას. იეზიდ ქალთა სტატუსი ყალიბდება ტრადიციული რელიგიური ნორმებისა და საზოგადოებრივი სტრუქტურების საფუძველზე, რომლებზეც გავლენას ახდენს იმ სახელმწიფოს იდეოლოგიური პოლიტიკა (კომუნიზმი, პოსტკომუნიზმი), სადაც ისინი ცხოვრობენ. ჩვენი კვლევა ცხადყოფს, რომ იეზიდები, პოსტსაბჭოთა სომხეთსა და საქართველოში არსებული სხვა რელიგიური თემების მსგავსად, აქტიურად არიან ჩართულნი რელიგიური ნორმების ინსტიტუციონალიზაციის პროცესში. გარდამავალ საზოგადოებაში რელიგიის ინსტიტუციონალიზაციას, როგორც ჩანს, შეუძლია ხელი შეუწყოს ადამიანებში მათი საზოგადოებისათვის ტრადციულად მიჩნეული ინსტიტუციებისადმი ნდობის შემცირებას, რაც იწვევს ახალი ინსტიტუტების ჩამოყალიბებასა და პირადი თვითაღქმის რელიგიური ნორმატიული პრაქტიკებისგან გამიჯვნას. ეს პროცესი ასევე წარმოადგენს კატალიზატორს რელიგიური იდენტობის გადახედვისა და ცვლილებისთვის. ამრიგად, სტატია მიზნად ისახავს იმის გაგებას, თუ როგორ გარდაქმნა პოსტკომუნისტურმა რელიგიურმა ცვლილებებმა საქართველოსა და სომხეთში მცხოვრებ იეზიდ ქალთა იდენტობა და რა გავლენას ახდენს ამ პროცესზე შიდა და გარე სოციალური კონტექსტი. ჩვენი მოსაზრებით, პოლიტიკური იდეოლოგიების ცვლილებამ (კომუნიზმმა, რომელმაც იეზიდ ქალებს გარკვეული უფლებები მიანიჭა), რელიგიურობის პლურალიზაციამ და რელიგიური ნორმების სისტემატიზაციამ იეზიდ ქალებს საკუთარი რელიგიური იდენტობის გადახედვისკენ უბიძგა. © 2022 ბორის კომახიძე & საიედენასიმ ფატემი.entruewomenpost-Communismreligiosityconverted YezidisGeorgiaArmeniaresearch article0.53779/aanj36982-s2.0-85153944603